اندیشکده بین المللی فرهیخت 
  دیده بان توسعه روابط خارجی مشهد 
  درگاه مطالعات راهبردی رویکرد بین المللی شهر 
  www.farhikhtt.ir  

برترین های دیپلماسی ...

اهدای ده قلب طلایی در
آیین اختتامیه دومین کنگره بین المللی
«پزشکان قلب ایران و اروپا»
متشکل از پانصد تن از متخصصان داخلی و خارجی
مشهد - 14 تا 17 آذر 97 - بیمارستان رضوی

یکشنبه 13 آبان 1397 | بیش از یک میلیون متر مربع، زیربنای کل حرم رضوی است! رواق بسیار زیبا و تازه احداث دارالحجه هم با 7 هزار متر مربع مساحت، واقع در طبقه ی منهای یک، به دلیل نزدیکی به سرداب مقدس، بسیار مورد علاقه زوار داخلی و خارجی... | به قلم «عبدالرضا زرگری»

دوشنبه 16 مهر 1397 | نقدی بر یک خبر، هشتم مهرماه جاری، خبری بس عجیب و باورنکردنی، هرچند تیتر خبری چند رسانه شد، اما در هیاهوی افزایش افسارگسیخته ی ارز شوم - دلار سیاه - و الحاق کشور به کنوانسیون مبارزه با پولشویی و تأمین مالی ... | به قلم «عبدالرضا زرگری

چهارشنبه 11 مهر 1397 | عدم رعایت مطلوب اصول تشریفات روابط دیپلماتیک در دیدارهای مدیران دستگاه های اجرایی شهر و استان با مقامات عالی رتبه سیاسی و اجتماعی کشورها بویژه با سفرا و دیپلمات های ارشد سفارتخانه های خارجی ...| به قلم «عبدالرضا زرگری

دوشنبه 12 شهریور 1397 | چرا متولیان گردشگری استان به طور مطلق می گویند سرمایه گذاری در حوزه تأسیسات گردشگری اشباع شده؟! در حالی که باید بگویند فقط در لایه میانی یعنی هتل های 4 و 5 ستاره اشباع شدیم، اما در لایه بالا یعنی ...| به قلم «عبدالرضا زرگری

هشتمین نشست بین‌المللی شبکه جهانی آب (G-WADI) و دومین نشست برنامه ابتکار بین‌المللی خشک‌سالی (IDI) در مشهد برگزار شد + گزارش تصویری

سرپرست دفتر منطقه ای یونسکو در تهران گفت: کارشناسان دو برنامه بین المللی مهار خشکسالی و کم آبی در چارچوب همایش ملی فناوری های آب در مشهد گرد هم آمده اند تا نظرات علمی و کار شناسی را در این زمینه مهم به اشتراک بگذارند. الکساندر لیخت روز دوشنبه در همایش ملی فناوری های آب در دانشگاه فردوسی مشهد افزود: امروز در این نشست علمی از دانش کارشناسی در زمینه آب بهره مند می شویم و شاهد نشست علمی اعضای 'شبکه جهانی آب' و اطلاعات توسعه ای زمین های خشک (Gwaede) و نیز 'برنامه ابتکار بین المللی خشکسالی' در مشهد هستیم. | دوشنبه 19 آذر 1397

دیپلماسی ...

علمی / مقاله: دیپلماسی عمومی؛ بازسازی چهره مثبت کشورها یا پیگیری اهداف سیاسی - امنیتی آنها به قلم فاطمه مرسلی

   |  چهارشنبه 7 آذر 1397
align=bottom
دیپلماسی عمومی در خدمت شورانیدن ملت‏ ها؛ دیپلماسی عمومی به مثابه فرآیند دولتی برای ایجاد ارتباط با مردمان خارجی؛ تلاش برای به وجود آمدن درکی مطلوب از ایده‌آل‌ها و آرمان‌ها، فرهنگ، نهادها و سیاست‌ها و اهداف ملی آن مردم تعریف می‌شود. این سوال پیش می آید که آیا هدف این نوع دیپلماسی تنها بازسازی وجهه‌ی مثبت کشوری در میان مخاطبان است یا اهداف سیاسی-امنیتی هم دارد؟...
در بخش قبلی اشاره شد که در جهان امروز دیپلماسی عمومی و توجه به مردم و نخبگان دیگر کشورها، جایگاه بسیار ممتازی را در راهبردهای سیاسی- امنیتی کشورها پیدا کرده و بخشی از دیپلماسی عمومی در جنگ نرم، از راه ارتباطات آموزشی- فرهنگی و با هدف شناسایی، نخبه پروری و در نهایت ایجاد و استقرار شبکه‌ای کاملاً وابسته در کشور هدف پی‌گیری می‌شود.

 پس از تبیین چیستی جنگ نرم، در این بخش به مفهوم و چیستی "دیپلماسی عمومی" می پردازیم، این امر در فهمِ به کارگیری این تاکتیک علیه ایران(موضوع بخش های بعدی)راهگشا خواهد بود.
 
چیستی دیپلماسی عمومی
 
بسیاری از محققان و صاحب‌نظران عرصه‌ی سیاست بین‌الملل، دولت آمریکا و آژانس اطلاعاتی ایالات متحده[1]را بنیان‌گذار دیپلماسی عمومی در جهان می‌دانند. اصطلاح دیپلماسی عمومی نخستین بار در سال 1965 در آمریکا توسط «ادموند گولیون»[2]؛ رییس مدرسه‌ی حقوق و دیپلماسی فلچر[3]در دانشگاه تافتز[4] به کار گرفته شد و عبارت است از ارتباطات معطوف به منافع ملی یک کشور از راه ارتباط با مردم خارج از مرزهای جغرافیایی. [5]
 
در دهه‌ی 80، مدیران کاخ سفید به منظور مقابله با دولت ساندانیست‌ها در نیکاراگوئه، دفتری را به نام اداره‌ی دیپلماسی عمومی[6]برای آمریکای لاتین و جزایر کارائیب راه اندازی نمودند که از آن زمان، اصطلاح دیپلماسی عمومی نزد افکار جهانیان معمول گردیده است[7].
 
در فرهنگ واژگان روابط بین‌الملل سال 1987وزارت امور خارجه‌ی ایالات متحده، دیپلماسی عمومی این چنین تعریف شده است:
 
«دیپلماسی عمومی به برنامه‌های تحت تکفل دولتی بر می‌گردد که هدف آن‌ها مطلع کردن یا تحت تأثیر قرار دادن افکار عمومی در کشورهای دیگر است و وسایل اصلی آن عبارت‌انداز : «انتشارات، سینما، مبادلات فرهنگی، رادیو و تلویزیون»[8].از این تعریف چنین بر می‌آید که دیپلماسی عمومی یک ارتباط دولت- ملتی به صورت مستقیم و یا غیرمستقیم می‌باشد که هدف از اجرای آن، تأمین حداکثری منافع ملی[9]در محدوده‌ای فراتر از مرزهای رسمی یک کشور است.
 
در همین راستا آژانس اطلاعاتی ایالات متحده نیز که در حدود بیش از 40 سال به کار دیپلماسی عمومی پرداخته، هدف از آن را این گونه بیان می‌کند:
 
«دیپلماسی عمومی به دنبال تعالی بخشیدن به منافع ملی و امنیت ملی آمریکا از راه ایجاد تفاهم، اطلاع رسانی و تأثیرگذاردن بر مردم کشورهای خارجی به وسیله‌ی پخش مناظرات میان شهروندان آمریکایی، سازمان‌ها و شرکای آن‌ها در خارج می‌باشد.».[10]
 
مفهوم کلی دیپلماسی عمومی برقراری روابط حسنه‌ی دولت‌ها با ملت‌ها به جای روابط بین دولت‌ها و در جهت فتح قلوب و افکار عمومی همه‌ی مردم یا بخش‌های انتخاب شده‌ای از مردم کشورهای هدف، از راه سیاست‌های فرهنگی و اجتماعی است که در جهت تحکیم منافع ملی آن کشور به کار برده می‌شود. از آن‌جا که این نوع از دیپلماسی، یک راهبرد بلندمدت[11]جهت نیل به اهداف حکومتی است، یک کارشناس انگلیسی به نام «مارک لئونارد»[12] نیز می‌گوید:
 
«دیپلماسی عمومی شامل برقراری روابط طولانی مدتی است که محیط سازنده‌ای را برای سیاست‌های حکومت فراهم می‌کنند.».[13]
 
دیپلماسی عمومی فعالیت‌هایی را در زمینه‌های تبادل اطلاعات، آموزش و فرهنگ، با هدف تأثیرگذاری بر دولتی خارجی، از راه تأثیرگذاردن بر شهروندان آن است ملتی تحت تأثیراین دیپلماسی، خواهان هماهنگی دولت با دولت دیگری می‌شود که این گونه در میان مردم و ملت محبوبیت یافته است.
 
هسته‌ی اصلی نظریه‌ی دیپلماسی عمومی، ارتباط هدایت شده با افراد خارجی، به منظور تأثیرگذاشتن بر افکار آن‌ها و سرانجام، تأثیر گذاشتن بر دولت‌های آن‌هاست. درهمین چارچوب، دیپلماسی عمومی فعالیت‌هایی را در زمینه‌های تبادل اطلاعات، آموزش و فرهنگ، با هدف تأثیرگذاری بر دولتی خارجی، از راه تأثیرگذاردن بر شهروندان آن است[14].
 
«مارتین منینگ»،[15]کارشناس ارشد اسناد دیپلماسی عمومی وزارت امور خارجه‌ی آمریکا، تصریح می‌نماید که از نظر سازمانی، دیپلماسی عمومی شامل برنامه‌های مرتبط با انتشار کتاب و تشکیل کتاب‌خانه‌ها، پخش رادیویی و تلویزیونی بین المللی، برنامه‌های تبادلات آموزشی و فرهنگی، آموزش زبان، نمایشگاه‌ها و جشنواره‌های هنری و اعزام هنرمندان نمایشی و اجرایی به خارج از کشور است.[16]
 
پانزده سال پیش، در اثر «هانس تاچ»، دیپلماسی عمومی به مثابه فرآیند دولتی برای ایجاد ارتباط با مردمان خارجی؛ تلاش برای به وجود آمدن درکی مطلوب از ایده‌آل‌ها و آرمان‌ها، فرهنگ و نهادهای آن و همین طور سیاست‌ها و اهداف ملی برای آن مردم تعریف می‌شود.[17]
 
دیپلماسی عمومی کارکردهای مهمی در جهان سیاست امروز بازی می‌کند. به این معنا که تنها هدف بازسازی وجهه‌ی مثبت کشوری در میان مخاطبان نیست بلکه در برخی از موارد می‌توان حتی با دیپلماسی عمومی و مردمی، ملتی را بر ضد نظام حاکم و دولت خود شورانید و آنان را همراه سیاست‌های کلان و حتی خرد خود کرد. این گونه است که ملتی تحت تأثیر دیپلماسی عمومی، خواهان هماهنگی دولت با دولت دیگری می‌شود که این گونه در میان مردم و ملت محبوبیت یافته است.
 
روش دیپلماسی عمومی به معنای کاربرد ابزارهای بین فرهنگی و ارتباطات بین الملل در سیاست خارجی است و به گونه‌ای فراگیر شامل دیپلماسی فرهنگی و ارتباطی می‌شود. در همین چارچوب تأثیرگذاری بر نگرش‌های عمومی برای شکل‌دهی و اجرای سیاست خارجی از اهداف دیپلماسی عمومی است.
 
در چارچوب اعمال تهدید نرم و یا روش اقدام غیرخشونت آمیز، دیپلماسی عمومی بیش‌تر بر هدف تلطیف افکار و نگرش نخبگان و آحاد مردم یک جامعه نسبت به دولت و کشور به‌کار گیرنده‌ی دیپلماسی عمومی متمرکز است.[18]
 
برای دست یابی به این مهم، دادن بورسیه‌های دانش‌جویی به نخبگان کشورها، ایجاد انجمن‌های فعال دانش‌جویی برای مدیریت دانشگاه‌ها، راه اندازی رسانه‌هایی برای کشورهای هدف و مخاطب با نشان دادن جنبه‌های مثبت کشور و مانند آن، می‌توان یک دیپلماسی عمومی فعالی را پدید آورد.
 
ادامه دارد...
 

پی‌نوشت ها

[1]USIA-United State Intelligence Agency
[2]Admond Gulion
[3]Fletcher School of Law and Diplomacy
[4]Tufts University
[5] . هادیان، ناصر؛ احدی، افسانه (1388)، «جایگاه مفهومی دیپلماسی عمومی»، فصلنامه بین المللی روابط خارجی مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام، سال اول، شماره سوم، ص90
[6]Office of Public Diplomacy for Latin America and the Caribbean
[7] . درویش، رضاداد (1381)، کتاب آمریکا (6) : ویژه دیپلماسی عمومی در آمریکا، تهران : مؤسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین المللی ابرار معاصر تهران،ص63
[8] .Public Diplomacy Alumni Association, 2008
[9]National Interest
[10] . Public Diplomacy Alumni Association, 2008
[11]Long-term
[12]Mark Leonard
[13] . نای، جوزف (1387)، قدرت نرم : ابزارهای موفقیت در سیاست بین الملل، ترجمه سید محسن روحانی و مهدی ذوالفقاری، تهران : دانشگاه امام صادق (ع)، چاپ دوم،ص194
[14] . گیلبوآ، ایتان (1388)، ارتباطات جهانی و سیاست خارجی. ترجمه حسام الدین آشنا و محمدصادق اسماعیلی، تهران : دانشگاه امام صادق (ع)،ص81-80
[15]Martin Manning
[16] . درویش، پیشین،ص 16
[17] . میلسن، ژان (1388)، دیپلماسی عمومی نوین : کاربرد قدرت نرم در روابط بین الملل، ترجمه رضا کلهر و سید محسن روحانی، تهران : دانشگاه امام صادق (ع) و دبیرخانه همایش عملیات روانی، چاپ دوم،ص54-53
[18] . گروه مطالعاتی امنیت ملی (1388)، تهدید نرم و راهبردهای مقابله، تهران : دانشگاه عالی دفاع ملی،ص117-115
 

*فاطمه مرسلی، محقق و پژوهشگر/  گروه سیاسی اندیشکده برهان 
آخرین ویرایش: چهارشنبه 7 آذر 1397
  یادآوری: درج رتبه ای موضوعات و رویدادها و مناسبات بین المللی مشهد از آن سو برای پژوهشگران و علاقه مندان رصد تعاملات روابط خارجی این کلان شهر اهمیت دارد که با کلیک بر روی هر گزینه، تمامی پست هایی که مرتبط با آن موضوع هستند، به ترتیب درج به نمایش در خواهند آمد؛ اما نکته ی مهمتر، نمایش سرفصل ها به ترتیب رتبه و فراوانی هر موضوع، است که خود حکایت از فعال یا نیمه فعال و یا غیرفعال بودن آن حوزه دارد. ضمناً: 1- «دیپلماسی ها» پررنگتر در این بخش متمایز خواهند شد. 2- این اطلاعات، تا تاریخ 22 آذر ماه 1397 به روز شده است!
کل رویدادها و مناسبات: 4.450
 اخبار   3183     بین الملل   2579     آسیا   2223     مراسم بین المللی / داخل و خارج   934     دیپلماسی اقتصادی    661     دیپلماسی دانشگاهی  608     دیپلماسی زیارت، زائر/ امام رضا(ع)/ ،   587     افتخارات / مفاخر   555     دیپلماسی گردشگری    536     دیپلماسی علمی   476     جهان اسلام   454     اروپا   448     میهمان/میهمانان خارجی   435     دیپلماسی فرهنگی  420     دیپلماسی آموزشی   420     دیپلماسی دینی (مذهبی و قرآنی)   412     آیا می دانید که مشهد...   386     دانشگاه فردوسی مشهد   358     شهرداری مشهد   312     دیپلماسی نمایشگاهی  280     آستان قدس رضوی   250     سرمایه گذاری   248     استانداری خراسان رضوی   242     تصاویر / گزارش های تصویری   241     عراق   234     صادرات و واردات   208     پاکستان   205      دیپلماسی هنری   190     دیپلماسی شهری  187     افغانستان   184     دیپلماسی ورزشی   178     دیپلماسی سلامت، پزشکی و بهداشت/   176     استاندار   169     دیپلماسی سیاسی  166     حمل و نقل هوایی، ریلی و زمینی   148     دیپلماسی اجتماعی    147     آفریقا   144     مشهد 2017  مشهد 2017   139     نمایشگاه بین المللی مشهد   126     سفارت، سفیر، کاردار، رایزن، سرکنسول   123     سرمایه گذاری خارجی   110     پایتخت معنوی ایران   103     جلسات،ملاقاتها، بازدیدها، سفرها/ داخل و خارج   93    فرودگاه بین المللی مشهد   88     آمریکا   88     شهردار مشهد   86     



عضویت در اندیشکده بین المللی فرهیخت
ارزیابی و رصد رویدادها، مناسبات بین المللی و روابط خارجی شهر
تا 22 آذر ماه 97
نمایه فعالان دیپلماسی عمومی و شهری، اقتصادی، سیاسی و رسانه با اولویت «ارتباطات» و با محوریت «اقتصاد شهر»
نمایه فعالان دیپلماسی علم، آموزش و فناوری، با اولویت «آینده پژوهی» و با محوریت «اقتصاد دانش»
نمایه فعالان دیپلماسی فرهنگی و اجتماعی، هنری و نمایشگاهی با اولویت جامعه پویا و با محوریت   «اقتصاد فرهنگ»
نمایه فعالان دیپلماسی زیارت و خدمات گردشگری » با اولویت «تکریم زوار خارجی» و با محوریت «اقتصاد زائر»